Elk eerste weekend van de maand augustus wordt het prestigieuze "International U19 Youth tournament" Litto Eurofoottornooi georganiseerd in Oostduinkerke. Het tornooi is ondertussen een naam en een vaste waarde geworden in het nationale en internationale voetbalgebeuren op dit niveau. Het gros van de Belgische en een aantal buitenlandse topteams maken telkenjare gretig gebruik van dit tornooi, niet alleen om zich met elkaar te meten, hun conditie aan te scherpen of hun speltechnische knowhow te verruimen, maar ook en vooral omdat het goed toeven is in Oostduinkerke. De organisatoren steken trouwens evenveel energie in het menselijke aspect als in het sportieve gebeuren. Dit is dan ook de reden dat vele ploegen met "aandrang" vragen om de volgende editie opnieuw van de partij te mogen zijn. Het gevolg is dat wij, gezien de financiële en logistieke limieten, zelfs zeer goede teams moeten weigeren. Deze waardering geeft de ongeveer honderd medewerkers aan het tornooi de kracht om zich volledig en belangeloos te blijven inzetten gedurende de ganse voorbereiding en gedurende het tornooi zelf. De bestaansreden van het Litto Eurofoot tornooi moet echter veel dieper gezocht worden.

Egoïsme, individualisme, onverdraagzaamheid, ongelijkheid tussen mensen op basis van taal, ras, kleur of religie, moeten uit onze samenleving gebannen worden. Wij hebben met zijn allen te lang alleen aan onszelf gedacht en in de waan geleefd dat onze consumptiemaatschappij perfect functioneerde. Allerlei gebeurtenissen hebben ons, vooral het laatste jaar, met de neus op de harde realiteit gedrukt. Wij moeten dringend onze maatschappij opnieuw "vermenselijken" en deze die uit de boot dreigen te vallen de hand reiken om hun aan boord te houden of terug aan boord te hijsen. Dit gegeven staat nauw in correlatie met een gedegen opvoeding; een opvoeding gebaseerd op eerlijkheid, altruïsme, wederzijds respect, het aanvaarden dat de medemens anders kan zijn, het aanvaarden van ethische levensnormen en het afzweren van geweld en onverdraagzaamheid. Het gezin is en blijft de hoeksteen van onze maatschappij en de ouders dragen als dusdanig dan ook de grootste verantwoordelijkheid voor de opvoeding van hun kinderen. Het is onzin de maatschappij hiervoor als hoofdverantwoordelijke aan te duiden. Onderwijs, jeugd- en sportverenigingen kunnen wél een belangrijke, positieve bijdragen leveren in de verdere ontplooiing van de jeugd. Het is in deze context dat de sport, waaronder ook het voetbal, een belangrijk sociaal maatschappelijk fenomeen is geworden in onze samenleving. Met sport bedoelen wij het bedrijven van sport en niet het achternalopen of iconiseren van een, door de media, opgeklopt "vedettencircus". De prestaties van één of andere sportvedette of nationale ploeg worden trouwens op beleidsniveau maar al te graag "misbruikt" om de "achtergestelden" van onze maatschappij een beetje houvast te bieden in hun grijze bestaan, een soort uitlaatklep om ook eens fier te kunnen zijn. Hoe armer de bevolking, de regio, het land, hoe groter het "politieke" belang van sportprestaties. Een kind mag/moet fier zijn op de prestaties van zijn sportmannen en -vrouwen, maar dit mag niet leiden tot collectieve hysterie of idee dat dit van staatsbelang is. Gelukkig bezit de doorsnee Belg een gezond relativeringsvermogen.

Sport is mooi, zeer mooi, zolang het echte sport blijft en niet afglijdt naar pure commercie; waar ethiek moet buigen voor het grote geld, voor gesjoemel en voor bedrog en waar sportiviteit en wederzijds respect de plaats moet ruimen voor een zogenaamde "professionele aanpak".

Sommige sportverenigingen en organisatoren van grote sportevenementen moeten ook dringend zichzelf in vraag stellen en nagaan of er niet teveel wordt geëist van de sportman/vrouw, of er niet te veel druk wordt gelegd op deze mensen, zodat zij bijna verplicht zijn om naar ongeoorloofde middelen te grijpen om steeds hoger, verder, sneller en beter te presteren.

Dit is niet het soort sport, het soort voetbal dat wij koesteren. Ons gedachtengoed richt zich naar de opleiding en de begeleiding van onze jeugd, in de hoop hen niet alleen voldoende voetbaltechnische bagage mee te geven, maar ook ethische en maatschappelijke waarden, waarden die later zeer goed van pas zullen komen in het dagdagelijkse leven en van hen en "rijker" mens zullen maken. Hieraan is echter een kostenplaatje gekoppeld en vooral trainers en begeleiders die evenveel psychologisch als voetbaltechnisch inzicht hebben. Dat is ons streefdoel op termijn. Wij zijn er ons tenvolle van bewust dat het neerschrijven van een dergelijke visie veel eenvoudiger is dan de realisatie ervan. Dit zal een werk van lange adem worden, waarvan wij op voorhand zelfs niet weten of het zal lukken. Wie echter niet waagt, niet wint.

Wij zijn dringend aan bezinning toe waar wij met de sport, als sociaal maatschappelijk fenomeen, naar toe willen. Dit is niet alleen een verantwoordelijkheid van sportverenigingen en sportlui, maar een globale verantwoordelijkheid van sportwereld, politiek en onderwijs. Het is utopisch te geloven dat op korte of middellange termijn, op dit niveau, relevante beslissingen zullen worden genomen. Dit mag echter geen alibi zijn om op lokaal vlak bij de pakken te blijven zitten. Eurofoot is meer dan een driedaags voetbaltornooi, het wil een springplank zijn om de ware roots van de sport, de ziel van het voetbal op mensenniveau (sportiviteit, kameraadschap, wederzijds respect, groepsgeest, mentale weerbaarheid, goede fysieke conditie,...) te promoten, nieuw leven in te blazen bij onze jeugd en de sport in zijn juiste context te plaatsen, ver van elke misplaatste, overgecommercialiseerde vedettencultus.

Wilfried Heyvaert

erevoorzitter Eurofoot vzw